Radio Havenstad FM

'Rondje Havenstad' vanuit ’t Lokaal te Delfzijl


  • 6 maart 2010 (tussen 12:00 en 14:00 uur)


    Het ruimteweer / gevolgen (?) van de aardbeving in Chili
      De afgelopen week was er een klein en amper zichtbaar vlekje op de zon, dat geen invloed kon uitoefenen op de intensiteit van de uitgezonden röntgenstraling en de zonnewind. Er waren in de buurt van de aarde dan ook geen magnetische storingen die door de zon konden worden veroorzaakt. Wel is er bijna permanent poollicht te zien in de ringvormige gebieden rondom de magnetische polen, bijvoorbeeld op de Lofoten, in het noorden van Canada, etc. Zie: www.spaceweather.com.

      In de dagelijks door de GOES-satelliet geproduceerde grafiek van de door de zon geproduceerde röntgenstraling is vanaf 27 februari 2010, de dag van de aardbeving in Chili, rond 7:00 UTc een dagelijkse dip te zien. De oorzaak daarvan ligt in het feit dat de genoemde geostationnaire satelliet zich op dat moment juist in de nachtelijke schaduwkegel van de aarde bevindt en dus een soort van zonsverduistering meemaakt. Dit effect vindt plaats rond de data van het begin van de lente en de herfst en de satelliet zich rond middernacht in de buurt van de snijlijn bevindt van zijn eigen baanvlak en het baanvlak van de aarde rond de zon. De satelliet bevindt zich op een hoogte van 36.000 km boven het noorden van Zuid-Amerika, waar het middernacht is rond 7:00 UTc. Gedurende de zomer- en wintermaanden blijft de satelliet gedurende de hele omloop vrij zicht op de zon houden vanwege de scheve stand van de aardas en treden genoemde dips niet op. Het effect heeft dus niets te maken met de aardbeving in Chili.
      Wel een gevolg daarvan is dat de aarde iets sneller is gaan draaien om de eigen as. Hieraan ligt de wet van behoud van impulsmoment ten grondslag. Wanneer gemiddeld de massa een beetje dicht bij de rotatieas komt, zal de rotatiesnelheid ists gaan toenemen. Dat moet bij de beving gebeurd zijn. De duur van een etmaal is volgens deskundigen namelijk met 1,26 microseconden afgenomen. Dit effect is ook waar te nemen bij een kunstrijdster op de schaats die een pirouette maakt. Wanneer zij zich dun maakt draait zij sneller en als de armen worden gespreid neemt de rotatiesnelheid af. Door de aardbeving op 2de kerstdag in 2006 werd het etmaal zelfs bijna 7 microseconden korter.
    Presentatie: Paul Woldendorp
    Techniek: Remco Keizer
    Samenvatting en bijdrage: Wim Zanstra